2026-2027 · Geometrik Şekiller
10. Sınıf Matematik 1. Dönem 1. Yazılı Konuları
Maarif Modeli'yle 10. sınıf matematiği, çoğu öğrencinin beklediği gibi sayılarla değil, geometriyle başlıyor. İlk yazılının kalbi üçgen: dik üçgende trigonometrik oranlar, yardımcı elemanlar, alan ve sinüs–kosinüs teoremleri. Bunu baştan bilmek, yanlış konuya çalışmanı önler.
Sınav ne zaman?
10. sınıf matematik 1. yazılısı okul düzeyinde ortak sınavdır; tarihini okul kasım ayının ilk yarısında belirler ve önceden duyurur. (10. sınıfın ülke geneli ortak matematik sınavı çok daha sonra, 9 Haziran 2027'de yapılır — bu ilk yazılıyla karıştırma.)
Sınavı kaçırırsan mazeret sınavları genelde kasımın son haftasında yapılır; kesin tarihi yine okulun duyurur.
1. yazılı konu kapsamı
Aşağıdaki başlıklar bu yazılının çekirdeğini oluşturur. Kesin kapsam okulunuzun yıllık planına göre biraz değişebilir.
- Dik Üçgende Trigonometrik Oranlar ve ÖzdeşliklerDik üçgende sin, cos, tan oranları; özel üçgenler (30-60-90, 45-45-90) ve temel özdeşlikler.
- Üçgende Yardımcı ElemanlarKenarortay, açıortay, yükseklik ve kenar orta dikme; bunların uzunluk bağıntıları.
- Üçgende AlanAlan formülleri (taban–yükseklik, iki kenar–sinüs) ve alan oranı problemleri.
- Sinüs ve Kosinüs TeoremleriHerhangi bir üçgende kenar–açı ilişkisi için sinüs ve kosinüs teoremlerinin uygulanması.
Sınavda nasıl sorulur?
- Dik üçgen soruları çoğu zaman özel açılarla (30-60-90, 45-45-90) kurulur; oranları ezbere değil, iki temel üçgenden türeterek bil.
- Alan soruları iki yüzlüdür: ya doğrudan alan ister ya da iki üçgenin alan oranından bir uzunluğu çözdürür.
- Sinüs–kosinüs teoremi soruları, dik olmayan üçgende 'eldeki üç bilgiden dördüncüyü bul' mantığıyla gelir; hangi teoremin hangi veriye uyduğunu seçmek işin yarısıdır.
Sık yapılan hatalar ve tuzaklar
- Özel üçgen oranını yanlış yerleştirmek. 30-60-90 üçgeninde karşı/komşu kenarları karıştırmak en sık net kaybı; üçgeni her seferinde çizip etiketle.
- Kosinüs teoreminde işaret. a² = b² + c² − 2bc·cosA formülünde eksi terimi atlamak klasik hatadır; geniş açıda cos negatiftir, bunu da gözden kaçırma.
- Yardımcı elemanları karıştırmak. Kenarortay, açıortay ve yükseklik farklı noktalarda kesişir ve farklı bağıntılara uyar; hangisinin sorulduğunu önce netleştir.
- Alan formülü seçimi. Verilenler iki kenar ve aralarındaki açıysa ½·a·b·sinC formülü işini bitirir; taban–yükseklik aramaya kalkma.
İki haftalık çalışma planı
- 1. haftaDik üçgende trigonometri ve yardımcı elemanları bitir; iki temel özel üçgeni ezberden değil, çizerek kur.
- 2. haftaÜçgende alan ve sinüs–kosinüs teoremlerini çalış; her tipten 10'ar soru çöz.
- Son 3 günKarışık 25 soruluk üçgen denemesi çöz; hangi teoremi ne zaman seçtiğini kendi cümlenle yaz.
Pratik için her konunun kendi sayfasındaki çözümlü soru bankasını kullan — yukarıdaki kapsam başlıklarına tıklayarak ulaşabilirsin.
Sıkça sorulan sorular
10. sınıf matematik 1. yazılı hangi konulardan?
Maarif Modeli'nde 10. sınıf yılı Geometrik Şekiller temasıyla başladığı için ilk yazılı üçgen ağırlıklıdır: dik üçgende trigonometri, yardımcı elemanlar, alan ve sinüs–kosinüs teoremleri. Kesin kapsam için okulun yıllık planına bak.
Neden sayılarla değil geometriyle başlıyoruz?
Yeni Maarif Modeli programında 10. sınıfın tema sırası değişti; yıl Geometrik Şekiller ve İstatistiksel Araştırma Süreci ile açılıyor, Sayılar teması daha sonra geliyor.
1. yazılı ne zaman yapılacak?
Okul düzeyinde ortak sınav olduğu için tarihini okul belirler; genelde kasımın ilk yarısında yapılır ve en az bir hafta önceden duyurulur.
Sınav test mi, klasik mi olacak?
Çoğu okul yazılısı açık uçlu (klasik) ve çözüm adımlarının puanlandığı sorulardan oluşur; bazı okullar karma yapar. Geometride her adımı ve çizimi göstermeyi alışkanlık hâline getir.